Ośrodek kultury technicznej i turystyki przemysłowej w Zabrzu
Europejski Ośrodek Kultury Technicznej i Turystyki Przemysłowej - instytucja obejmująca kilka unikatowych na skalę europejską zabytków przemysłowych - powstanie dzięki unijnej dotacji w Zabrzu.
Europejskie pieniądze - blisko 41,5 mln zł - pomogą w odnowieniu
i utworzeniu spójnego produktu turystycznego z najciekawszych
zabrzańskich obiektów turystycznych: Zabytkowej Kopalni Węgla
Kamiennego "Guido", Skansenu Górniczego "Królowa Luiza", Muzeum
Górnictwa Węglowego, a także Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej.
Jak poinformowała Katarzyna Paliczka z zabrzańskiego
magistratu, projekt EOKTiTP został już zweryfikowany przez
Ministerstwo Rozwoju Regionalnego. Dotacja ze środków Programu
Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka pokryje większość kosztów
szacowanej na 69 mln zł inwestycji. Resztę dołożą władze miasta i
samorządu woj. śląskiego.
W ramach projektu do końca 2011 r. zrewitalizowana zostanie druga
część naziemnych obiektów skansenu "Królowa Luiza", zbudowane
zostaną nowe obiekty obsługi ruchu turystycznego, a - przede
wszystkim - udrożniona i zaadaptowana dla potrzeb ruchu
turystycznego zostanie ciągnąca się pod miastem podziemna sztolnia.
Dziewiętnastowieczna Główna Kluczowa Sztolnia Dziedziczna to
unikatowe w skali światowej podziemia kopalniane w śródmiejskiej
części Zabrza. Wybudowany w latach 1799-1863 podziemny kanał o
długości ponad 14 kilometrów, ciągnął się od centrum Zabrza do
Chorzowa - był wykorzystywany do odwadniania kopalni i spławiania
łodzi z węglem.
Na potrzeby EOKTiTP przygotowana zostanie trasa zaczynająca się w
naziemnej części obecnego skansenu "Królowa Luiza" z czynną parową
maszyną wyciągową z 1915 r. Stamtąd zwiedzający zjadą 36 metrów
pod ziemię na poziom sztolni, skąd łodziami popłyną ok. 450 metrów
do mijanki, w której znajdował się największy podziemny port
załadowczy sztolni.
Z portu turyści przejdą do drugiej części skansenu, z XIX-
wiecznymi i współczesnymi wyrobiskami o łącznej długości 1560 m,
oglądając m.in. pracę podziemnych maszyn urabiających. Potem wrócą
do drugiego portu sztolni innym chodnikiem, skąd kolejką górniczą
dojadą ok. 2 km do zrekonstruowanego wylotu sztolni w centrum
miasta.
Prócz Sztolni i skansenu "Królowa Luiza", którego pierwszy etap
rewitalizacji - współfinansowany ze środków Zintegrowanego
Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego - zakończono w lipcu
tego roku, EOKTiTP obejmie również działające od 1981 r. Muzeum
Górnictwa Węglowego, oraz otwartą w czerwcu ub. roku kopalnię
"Guido".
Kopalnia, na bazie której utworzono Zabytkową Kopalnię Węgla
Kamiennego "Guido", powstała 1855 r.
Dotąd dla ruchu turystycznego
udostępniono tam ekspozycję na poziomie 170 m. Prezentowane są
m.in. praca górnika, wydobycie węgla i maszyny z przełomu XIX i XX
wieku. Na kilkusetmetrowej trasie można też obejrzeć podziemne
stajnie i narzędzia.
Poziom 170 od chwili otwarcia cieszy się wielkim zainteresowaniem
turystów. Oblegana jest również tzw. komora biesiadna na poziomie
320 metrów, na którym wkrótce otwarte zostaną jeszcze kręgielnia i
galeria sztuki. Będzie to miejsce imprez w ramach projektu "Poziom
sztuki", prowadzonego wspólnie przez miasto i miejscową szkołę
sztuk plastycznych.
Najciekawszą częścią poziomu 320 będzie jednak trasa turystyczna
z autentyczną współczesną ścianą wydobywczą i wszystkimi
potrzebnymi do urobku i odstawy węgla maszynami, m.in. z kombajnem
górniczym lub strugiem oraz przenośnikami. Będzie tam można samemu
urobić kawałek węgla i zabrać go do domu.
Plany utworzenia EOKTiP w Zabrzu zakładają, że wszystkie obiekty
wchodzące w jego skład zostaną objęte jednym programem
turystycznym i staną się spójnym, atrakcyjnym na miarę europejską
produktem turystyki przemysłowej. Miasto m.in. zakłada ułatwienie
komunikacji między wszystkimi rozrzuconymi na przestrzeni kilku
kilometrów zabytkami. (PAP)
ostatnia aktualizacja: 2008-08-05